ความเป็นมา

     จากเหตุการณ์น้ำท่วมกรุงเทพมหานครครั้งใหญ่เมื่อปี พ.ศ. 2526 ซึ่งสร้างความเสียหายทางเศรษฐกิจทั้งภาครัฐ และเอกชนมากถึง 6,600 ล้านบาท กรุงเทพมหานครในฐานะที่เป็นองค์กรที่รับผิดชอบในการป้องกันและแก้ไขปัญหาน้ำท่วมได้มีการพัฒนามาตรการต่าง ๆ ในการแก้ไขปัญหาดังกล่าวทั้งในส่วนของมาตรการที่ใช้การก่อสร้าง และไม่ใช้การก่อสร้างอย่างต่อเนื่องมาตลอด และหนึ่งในมาตรการเหล่านี้คือ การนำเทคโนโลยีด้านระบบคอมพิวเตอร์มาช่วยในการพัฒนาปรับปรุง "ระบบบริหารข้อมูล" สำหรับการป้องกันน้ำท่วมและการระบายน้ำ โดยได้มีการจัดตั้งศูนย์ควบคุมระบบป้องกันน้ำท่วมกรุงเทพมหานคร ซึ่งดำเนินการแล้วเสร็จในปี พ.ศ. 2533 โดยประกอบด้วยสถานีแม่ข่าย 1 สถานี อยู่ที่สำนักการระบายน้ำ กรุงเทพมหานคร และสถานีเครือข่าย 25 แห่ง ครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 600 ตารางกิโลเมตร ทางด้านฝั่งตะวันออกของแม่น้ำเจ้าพระยา และได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จประกอบพิธีเปิดเป็นทางการ เมื่อวันที่ 7 สิงหาคม พ.ศ. 2533

     สถานีเครือข่ายต่างๆ จะตรวจวัดข้อมูลปริมาณฝน ค่าระดับน้ำ อัตราการไหล การเดินเครื่องสูบน้ำ และค่าระดับการเปิด-ปิดของประตูระบายน้ำ ตามแต่สภาพพื้นที่ของแต่ละสถานี โดยเป็นการทำงานในระบบโทรมาตร ปัจจุบัน ศูนย์ควบคุมระบบป้องกันน้ำท่วมได้รับการพัฒนาและปรับปรุงจนมีสถานีเครือข่ายรวมทั้งสิ้น 75 สถานี ตั้งกระจายอยู่ในพื้นที่กรุงเทพมหานครทั้งฝั่งตะวันออก และฝั่งตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา

     นอกจากนี้ ยังมีสถานีในระบบโทรมาตร ที่ทำการตรวจวัดข้อมูลปริมาณฝนซึ่งติดตั้งอยู่ที่สำนักงานเขตต่างๆ จำนวน 48 สถานี   สถานีตรวจวัดค่าระดับน้ำในคลองสายหลักต่างๆ 40 สถานี   และสถานีตรวจวัดระดับน้ำท่วมบนถนน 71 สถานี

     นอกจากระบบตรวจวัดข้อมูลต่างๆ ดังกล่าว  ศูนย์ควบคุมระบบป้องกันน้ำท่วมได้ติดตามสภาพอากาศจากเรดาร์ตรวจอากาศภาษีเจริญ ซึ่งติดตั้งอยู่ที่ศูนย์ป้องกันน้ำท่วมฝั่งธนบุรี รวมทั้งการติดตามสภาพน้ำท่วมจริงบนถนนหลักต่างๆ จากกล้อง CCTV ตลอดจนการเชื่อมโยงข้อมูลทั้งสภาพน้ำ และอากาศจากหน่วยงานต่างๆ ได้แก่ กรมอุตุนิยมวิทยา กรมชลประทาน การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย และกรมอุทกศาสตร์ กองทัพเรือ

   วัตถุประสงค์ของการจัดตั้งศูนย์ควบคุมระบบป้องกันน้ำท่วม

     เพื่อเป็นแหล่งข้อมูล และข้อสนเทศด้านการระบายน้ำ เป็นศูนย์การประชุมเพื่อการตัดสินใจสั่งการของผู้บริหาร และเป็นศูนย์ประสานงานกับหน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้องในการสนับสนุนการป้องกันและแก้ไขปัญหาน้ำท่วม รวมทั้งเป็นศูนย์รับแจ้งเรื่องร้องทุกข์เกี่ยวกับปัญหาน้ำท่วมทางโทรศัพท์เพื่อแจ้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้องดำเนินการแก้ไข รับรายงานสภาพปัญหาต่างๆ ทางวิทยุสื่อสารและวิทยุเฉพาะกลุ่ม รายงานสภาพอากาศ ปริมาณฝน ระดับน้ำ ให้ผู้ปฏิบัติงานในสนามทราบสถานการณ์ และให้ข้อมูลข่าวสารแก่สื่อมวลชน

ที่มา : กองสารสนเทศระบายน้ำ         ปรับปรุงเมื่อ 23/4/53